...
خبرهای مرتبط .................................
RELATED NEWS
کد خبر: 105989 | تاریخ مخابره: ۱۳۹۷/۴/۲۰ - 23:45
نگاهی به تغییرات جمعیتی کشور

تولد داریم؛ چه تولدی!!!

سازمان ملل روز ۱۱ جولای را با‌توجه‌به‌اینکه جمعیت جهان در‌این‌روز در سال ۱۹۸۷، به پنج‌میلیارد‌نفر رسید؛ به‌عنوانِ «روز جهانی جمعیت» نام‌گذاری کرد. این‌روز فرصتی بین‌المللی برای اندیشه‌ورزی همگانی به جمعیت و موضوعات آن است.‌ به‌گزارشِ ایسنا؛ شعار امسال این‌روز به «توانمندسازی انسان‌ها و توسعه ملت‌ها» تأکید دارد. 

مدیرکل دفتر آمار و اطلاعات جمعیتی و مهاجرت سازمان ثبت احوال گفت: «در مسائل جمعیتی باید صریح بود و وضعیت حال چنان‌که گفته می‌شود؛ تیره‌وتار نیست. جمعیت کشور طی سه‌دهه آینده به 100‌میلیون‌نفر می‌رسد. موضوع جمعیت در ایران در قرن حاضر یک دغدغه همگانی بوده است. ما قرن حاضر را با جمعیت ۱۰‌میلیونی آغاز کرده‌ایم و در‌حالِ به‌پایان‌رساندن آن با جمعیتی بیش‌از ۸۰‌میلیون هستیم. با تغییرات رخ‌داده در کشور؛ گسترش شهرنشینی، تحول سبک زندگی، گذار از روابط خانوادگی پدرسالارانه به روابط مدنی، تحولات بازار کار، آمار ازدواج و‌... عملاً جمعیت ایران درگیر مسائلی نوظهور و تجربه‌نشده در تاریخ خود است. این امر در سیاست‌های کلی جمعیت، ابلاغی مقام معظم رهبری نمودی عینی یافته است. مرور این سیاست‌ها نشان‌دهنده اهمیت بالای مسائل جمعیتی برای ایشان و کل جامعه است». وی در‌پاسخ‌به‌این‌سؤال‌که چه موضوعات مهمی در‌موردِ سیاست‌های جمعیتی ایران قابلِ‌ملاحظه است، گفت: «تمام مواردی که در سیاست‌های کلی جمعیت نمود یافته؛ قابلِ‌ملاحظه است. ضمنِ‌آنکه تقلیل مسئله جمعیت به‌صرفِ افزایش کمی آن، شاید اجحاف در‌حقِ این سیاست‌های هوشمندانه باشد. در‌این‌سیاست‌ها علاوه‌بر ضرورت ارتقای پویایی، بالندگی و جوانی جمعیت با افزایش نرخ باروری به بیش‌از سطح جانشینی؛ به مسائل مهمی اشاره شده است که از جمله می‌توان به رفع موانع ازدواج، توجه به سلامت باروری مادران، تحکیم بنیان خانواده، ترویج سبک زندگی اسلامی/ایرانی، ارتقای امید به زندگی، پیشگیری‌از آسیب‌های اجتماعی، تکریم سالمندان، توانمندسازی جمعیت در سن کار، بازتوزیع فضایی و جغرافیایی جمعیت متناسب با ظرفیت زیستی با‌تأکید‌بر تأمین آب، مدیریت مهاجرت به داخل و خارج و مسائل دیگر جمعیتی که به‌ظرافت در‌این‌سیاست‌ها شناسایی و معرفی شده و کم‌توجهی به آنها اشاره کرد که باعث می‌شود نتوان از تمام ابعاد این سیاست‌های دقیق و پیشرفت‌ساز بهره‌مند شد».محمد‌باقر عباسی در‌ادامه افزود: «مسائل جمعیتی در‌هم‌تنیده است؛ نمی‌توان به بخشی‌از‌آن توجه کرد و بخشی را مغفول گذاشت. هم‌زمان به‌فکرِ تسهیل شرایط فرزند‌آوری هستیم و بیش‌‌از‌آن باید به ایجاد امکان تشکیل خانواده فکر کنیم. افزایش میانگین سن ازدواج در سالیان اخیر موضوع دغدغه‌برانگیزی‌ست. برای شکل‌گیری خانواده، توانمندسازی جمعیت در سن کار و افزایش درآمد سرانه، اولویت بالایی دارد. در‌عینِ‌حال به رشد طلاق و ضرورت بازاندیشی به بازار ازدواج با هدف تسهیل ازدواج‌های پس‌از طلاق باید اندیشید و درنهایت هم سالمندی را به‌عنوانِ حقیقتی غیرقابلِ‌اجتناب موردِ‌توجه قرارداد».عباسی با‌بیانِ‌اینکه با افزایش فرزند‌آوری هم تعداد سالمندان سال‌های آتی دست‌خوش تغییر نخواهد شد؛ بلکه نسبت آنان به کل جمعیت شاید کوچک‌تر شوند، اضافه کرد: «واقعیت آن‌است‌که شهرهای ما آمادگی زیست سالمندان را هنوز به‌دست نیاورده‌اند. محیط‌های سالمند‌دوست یک دغدغه جدی هستند. همچنین به اقتصاد سالمندان نیز باید فکر کرد. وضعیت حساب انتقالات در کشور باید به‌دقت بررسی شود تا بدانیم سرمایه‌های فردی و خانوادگی چگونه تبادل می‌شود. باید از آینده خود به‌عنوانِ سالمند اطمینان نسبی داشته باشیم».وی بااشاره‌به‌اینکه به ارائه تمام آمارها می‌پردازیم و توجه بیشتری به برخی از آمارها نداریم؛ اظهار کرد: «به‌شکلِ شفاف و در تابعیت از قانون انتشار آزاد اطلاعات؛ بی‌هیچ‌گونه تبعیض، آمارهای انسانی تولید‌شده در سازمان ثبت احوال کشور را منتشر کرده‌ایم. در‌حقیقت، از برنامه اول توسعه، اهتمام به ایجاد پایگاه اطلاعات جمعیت کشور آغاز شد. این پایگاه با هزینه و ممارست زیاد شکل گرفته و در‌حالِ‌حاضر به امکان‌های اولیه محاسبات جمعیتی دست یافته است. همچنین با حل مشکل ثبت تغییر نشانی می‌توان به رصد مدام وضعیت جمعیت کشور در آینده نزدیک از‌طریقِ این پایگاه پرداخت».
مدیر‌کل دفتر آمار و اطلاعات جمعیتی و مهاجرت سازمان ثبت احوال در‌پاسخ‌به‌این‌سؤال‌که می‌توان از داده‌های پایگاه به محاسبه میزان باروری کل به‌عنوانِ یک دغدغه مهم ملی اقدام کرد، گفت: «برپایه داده‌های این پایگاه، میزان باروری کل (یعنی تعداد متوسط فرزندانی که یک مادر در‌طولِ دوران باروری خود به‌دنیا می‌آورد) در سال ۱۳۹۵ (برای زنان ایرانی ساکن کشور) ۲.۱۴ فرزند بود. برای خالص‌تر‌کردن این شاخص باید با لحاظ‌کردن جمعیت زنان متأهل، میزان باروری نکاحی را محاسبه کرد که برای آن‌سال نشان‌دهنده رقم  ۳.۴ فرزند است؛ یعنی زنان ازدواج‌کرده ایرانی به‌طورِ‌متوسط بیش‌از سه فرزند به‌دنیا می‌آورند. نکته مهم‌تر آن‌است‌که در پیمایش انجام‌شده توسط پژوهشکده آمار؛ زوج‌های جوان در زمان ازدواج به‌طورِ‌متوسط خواستار ۲.۳ فرزند بودند و این، یعنی بیش‌از سطح جانشینی».مدیرکل دفتر آمار و اطلاعات جمعیتی و مهاجرت سازمان ثبت احوال در‌ادامه در‌پاسخ‌به‌سؤالی مبنی‌براینکه میزان باروری کل روند افزایشی خواهد داشت یا خیر؟ اظهار کرد: «ضرورتاً این‌گونه نیست. با گذر زمان و تغییرات نسلی حتی می‌توان انتظار کاهش این میزان را نیز داشت. موضوعی که در سال‌های انتهایی دهه ۸۰ رخ داد و باعث شد در سال ۱۳۹۰ شاهد رقم ۱.۸ برای میزان باروری کل کشور باشیم؛ یعنی رقمی کمتر از سطح جانشینی». وی حفظ میزان باروری کل در حول‌و‌حوش سطح جانشینی را نیازمند فراهم‌شدن مؤلفه‌های متعددی خواند و گفت: «جامعه ما گذار دوم جمعیتی را پشتِ‌سر گذاشته و بسیاری‌از‌افراد متولد دهه 60 حتی فرزندان دوم خود را نیز به‌دنیا آورده‌اند و ما آرام‌آرام شاهد مادران دهه هفتادی هستیم که از‌لحاظِ عددی تقریباً نصف مادران دهه شصتی هستند. ضمنِ‌آنکه افزایش سن ازدواج باعث تأخیر در ورود به فرآیند باروری می‌شود اما فراموش نکنیم که ما در‌حالِ گذار از پنجره طلایی جمعیت هستیم. اگر بتوانیم در‌این‌دوران به سود جمعیتی حاصل از حضور حدود ۷۰‌درصد جمعیت در سن فعالیت، دست پیدا کنیم؛‌ انگیزه‌های اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی شکل‌گیری خانواده‌های بزرگ‌تر را ایجاد کرده‌ایم». 

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر سیستم منتشر خواهند شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهند شد
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشد منتشر نخواهند شد