بهبهانه غبارروبی مسجد امامرضا(ع) در دهه بهداشت و نكوداشت مساجد
روشنایی دل، با غبارروبی خانه خدا
شیخ علی واشقانی فراهانی*
حضرت امام صادق(ع) فرمود: در کتاب تورات ثبت است که مسجدها خانههای من در زمین هستند، پس خوشابهحال بندهای که در خانهاش طهارت گیرد؛ سپس در خانهام مرا دیدار کند، و بر میزبان است که میهمان را گرامی دارد. آری، غبارروبی مسجد جایگاه عظمت مسجد را اظهار میدارد؛ چنانکه خداوند به حضرت محمد(ص) وحی نمود که مسجد خویش را پاک و پاکیزه دار. با توجه به اینکه پیامبر اکرم(ص) اشرف مخلوقات است و به مقام نبوت نائل گشته و دارای معجزهای چون قرآن کریم است، همانگونه که به حضرت ابراهیم(ع) که به مقام پیامبری و امامت رسید خطاب نمود: «ابراهیم و اسماعیل خانهام (مسجد) را برای طوافکنندگان و قیامکنندگان پاکیزه دارند». همچنین در قرآن کریم آمده است: «هرگز در آن مسجد به عبادت مایست! آن مسجدی که از روز نخست بر پایهی تقوا بنا شده، شایستهتر است که در آن به عبادت و مناجات با خدا بایستی. در آن مردانی هستند که دوست میدارند پاکیزه باشند و خداوند پاکیزگان را دوست دارد». و نیز در قرآن میخوانیم: «ای فرزندان آدم، جامهی خود را در هر مسجدی برگزینید (و پاکیزه بر مسجد روید)». برهمیناساس در مکتب اسلام، به پاکیزگی مسجد از نگاه قرآن و اهلبیت(ع) سفارش بسیاری شده است؛ بهگونهای که رسول خدا(ص) نیز به دستور خداوند متعال مأمور به پاکیزگی مسجد شد. با فرارسیدن ماه مبارک رمضان، غبارروبی مسجد امامرضا(ع) در دهه بهداشت نگهداشت مساجد با حضور نمازگزاران و خادمین افتخاری مسجد امامرضا(ع) انجام میگیرد. آنان در طول سال بهویژه در این دهه، نسبت به پاکیزگی مسجد امامرضا(ع) همت و مساعدت لازم را ایفا مینمایند؛ چرا که خداوند زیباست و زیبایی را دوست دارد و مسجد نیز آینهی تمامنمای جامعهی اسلامیست. از آنجایی که امت اسلام در آن امنیت و سلامت مییابند، باید به نظافت و زیبایی مسجد عنایت مضاعف شود و از خدمت به خانهی خدا و خلق خدا غافل نماند. پیامبر اکرم(ص) پاداش ویژهای برای نظافتکنندگان مسجد بیان فرمودهاند: «کسی که مسجد را روز پنجشنبه و شب جمعه خاکروبی کند و بهاندازه غباری که به چشم میرود از آن خاک بردارد، خداوند او را میآمرزد». و نیز فرمود: «خداوند جاروکش مسجد را پاداش آزاد کردن بندهای میدهد و اگر به اندازهی خاشاکی غبار بردارد، دو بهره از رحمت خویش را به وی عطا میفرماید». امام صادق(ع) نیز فرمود: «بهشت و حوریان بهشتی مشتاق کسیاند که مسجد را تمیز نماید و آلودگی آن را بزداید». بدیهیست؛ پاکیزه نگهداشتن مسجد، تکلیفی اخلاقی و شرعی برای همه است؛ موضوعی که از ایمان انسان نشئت میگیرد و با پاکیزگی فرد و مسجد، زمینهی عبادت برای مؤمنین فراهم میشود؛ اما آنچه پاکیزگی مسجد را پایدار میکند، توجه به حقوق، بیمه و امنیت خدمهی مساجد است؛ زیرا تنها تشویق نمیتواند نیاز آنان را تأمین نماید. باید امنیت و سلامت خادم مسجد مورد توجه قرار گیرد؛ چراکه امور اقتصادی قوام دین است و موجب امید و نشاط خدمتگزار میشود. امامعلی(ع) فرمود: «انسان غنی در شهر غربت همچون در شهر خود است و انسان فقیر در شهر خود همچون در غربت». کسانی که خود را متولی مساجد میدانند باید بدانند که بخشنامه و توصیه به پاداش پاکیزگی، زمانی مؤثر است که خادم مسجد از نظر معیشت و امنیت تأمین باشد. همچنین یادآوری میشود که خدمتگزاران مسجد باید از پاکیزگان و باتقوایان باشند و نمازگزاران نیز شایسته است با بهترین گفتار، رفتار و آراستگی در مسجد حضور یابند. کارکرد مسجد نیز باید پاک و پاکیزه باشد؛ چنانکه باید به اوامر الهی عمل و از نواهی پرهیز کرد. تمیزی و طهارت مسجد را باید در همهی ابعاد آن یافت و نقش امام مردمی مسجد نیز در این مسیر اساسیست. امام مسجد باید پیشگام در حفظ پاکیزگی عمرانی و فرهنگی مسجد باشد تا نمازگزاران نیز همدل و همراه با او در خدمت به مسجد باشند. یکی از برنامههای مدون و شایسته این امر، الگوگیری از آموزه «پاکی برای پاکی» در سورهی نور است؛ آنجا که انسان پاک برای مسجد پاک و مسجد پاک برای انسان پاک است. پیامبر خدا(ص) نیز مسجد را از همه آلودگیها، ازجمله شرک و بتپرستی، پاک ساخت؛ زیرا در همهی ابعاد، مسجد محور تربیت و بندگیست. امروز نیز با اقتدا به سیره آن حضرت، میتوان مساجد صدر اسلام را الگوی خود قرار داد تا متولیان و امامان مردمی پیشگام در خدمت باشند. در نهایت، مسجد پاک و زلال، مسجدیست که با معیارهای مکتب اسلام هماهنگ باشد و از هر آنچه با قداست مسجد ناسازگار است، پاک گردد تا جامعه، مسجد طراز اسلامی را خانه آسمانی خود بداند و به سوی آن جذب شود.
اگر حقپرستی به مسجد درآی
که با جمع بینی تو دست خدا
امام مردمی مسجد امامرضا(ع)*