سخنگوی وزارت امور خارجه:
واژه «تسلیم» در فرهنگ ایرانیان جایگاهی ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره واکنش جمهوری اسلامی ایران به سخنان استیو ویتکاف که تلویحاً خواهان تسلیم ایران به توافق مدنظر ایالاتمتحده شده بود، گفت: این نخستینبار نیست که ما با ادعاهای ضدونقیض مواجه میشویم؛ داوری را به مردم فهیم ایران، نخبگان سیاسی کشور واگذار میکنم تا خودشان درباره رویکرد مذاکراتی ایران و متقابلاً رویکرد مذاکراتی آمریکا قضاوت کنند. هیچ مذاکرهای که با پیشداوری تحمیلشده آغاز شود، به نتیجه نخواهد رسید.
اسماعیل بقائی در نشست خبری خود دربارهاینکه «باتوجهبهاینکه وزیر امور خارجه کشورمان در دور قبلی گفتوگوها اعلام کردند که بهتعبیری، درحالحرکت بهسمت تدوین متن هستیم و باعنایتبهاینکه اعلام شده دور بعدی گفتوگوها نیز دراینهفته برگزار میشود، مایلم جدیدترین اخبار مربوط به اینروند تدوین متن، پیشرفتهای حاصلشده و زمان طرح پیشنهادها را بیان فرمایید. همچنین ادعای برخی منابع خبری درباره احتمال دستیابی به توافق موقت میان ایران و آمریکا را تاچهمیزان تأیید میکنید؟» گفت: دراینخصوص باید گفت گمانهزنی درباره نحوه ادامه مذاکرات، محتوای گفتوگوها و مباحث مطرحشده، امری غیرطبیعی نیست؛ بااینحال، هیچیکاز این گمانهزنیها موردتأیید ما نیست. جزئیات هر روند مذاکراتی، طبعاً در اتاق مذاکره موردبحث و تبادلنظر قرار میگیرد. بحثی که درباره توافق موقت مطرح شده است نیز هیچ مبنایی ندارد. بهگزارش ایرنا؛ وی بااشارهبهاینکه تدوین هر متن مذاکراتی در هر روند دیپلماتیک، ماهیتی مشترک دارد، گفت: طبیعی است که ما دیدگاههای خود را تدوین میکنیم و مواضعمان مشخص است. هم دیدگاههای ما درباره موضوع خاتمه تحریمهای ظالمانه روشن است و هم مواضعمان درخصوص مباحث هستهای شفاف و مشخص است. همچنین از دیدگاههای طرف آمریکایی نیز بهخوبی مطلع هستیم. هر روند مذاکراتی، همانگونه که عرض شد، یک فعالیت و اقدام مشترک است که درصورت وجود حسننیت و جدیت در هردوسوی مذاکره، میتوان نسبت به دستیابی به نتیجه امیدوار بود. درحالحاضر در مرحله تدوین دیدگاههای خود هستیم و امیدواریم ظرف دو تا سهروزآینده، در جلسهای که آقای دکتر عراقچی اعلام کردهاند، بتوانیم دور دیگری از گفتوگوها را برگزار کنیم. سخنگوی وزارت امور خارجه دربارهاینکه «از زمان آغاز دور جدید مذاکرات هستهای میان ایران و ایالاتمتحده، هم شما و هم وزیر امور خارجه بهکرات تأکید کردهاید که رسیدن به توافق نیازمند انعطافپذیری و ابتکار از هردوطرف است. همچنین، بر پایبندی به راهبرد برد-برد در توافق تأکید شده است. بااینحال، در روزها و ساعات اخیر آقای ویتکاف درمصاحبهبا فاکسنیوز بهنوعی تلویحاً خواهان تسلیم ایران شده و از اینکه ایران، علیرغم فشارهای نظامی پیرامونش، تسلیم توافق مدنظر رئیسجمهور آمریکا نشده، گلایه کرده است، همچنین مدعی فاصله یکهفتهای دستیابی ایران به سلاح هستهای شده؛ پاسخ ایران به این ادعا چیست و آیا با چنین رویکردی، جدیت طرف آمریکایی برای انجام مذاکره مبتنیبر راهبرد برد-برد را میتوان دید؟» گفت: ببینید، این نخستینبار نیست که ما با ادعاهای ضدونقیض مواجه میشویم؛ داوری را به مردم فهیم ایران، نخبگان سیاسی کشور تا خودشان درباره رویکرد مذاکراتی ایران و متقابلاً رویکرد مذاکراتی آمریکا قضاوت کنند. هیچ مذاکرهای که با بار و پیشداوری تحمیلشده آغاز شود، طبیعی است که به نتیجه نخواهد رسید یا دستکم درمورد ایران قطعاً محصولی بههمراه نخواهد داشت. وی ادامه داد: درعینحال، همانطورکه بارها اشاره کردهایم، جمهوری اسلامی ایران در پیگیری مسیر دیپلماتیک جدی و مصمم است؛ چراکه هم به حقانیت دیدگاههای خود اطمینان داریم، از حیث منطقی و حقوقی و هم ازمنظر تعهدات بینالمللی؛ بنابراین، ثابتقدم و باتکیهبر استحکام پایههای مطالبات خود، چه در حوزه هستهای و چه در حوزه رفع تحریمها، اینروند را مادامیکه احساس کنیم میتواند به نتیجه منجر شود، ادامه خواهیم داد. سخنگوی وزارت امور خارجه درپاسخبهاینکه «گروسی در اظهارات اخیر خود اعلام کرده است که اگر ایران اجازه بررسی سایتهای آسیبدیده را ندهد، توافقی حاصل نخواهد شد. باتوجهبه تماس تلفنی آقای عراقچی با ایشان، این پرسش مطرح است که آیا بازدید آژانس از سایتهای آسیبدیده ما پیششرط مذاکرات محسوب میشود و آیا چنین موضوعی ازسوی طرف آمریکایی مطرح شده است یا خیر؟» گفت: خیر ما چنین پیششرطی نداریم. بحث همکاری ما با آژانس، موضوعی متفاوت است. ما نسبت به تعهدات خود واقف هستیم. دراینجا میتوانم عرض کنم که تمامی تعهدات ما درخصوص اعطای مجوز بازرسی از تأسیسات هستهای صلحآمیز کشورمان در سال ۲۰۲۵ انجام شده و دراینزمینه همکاری کاملی با آژانس داشتهایم. وی ادامه داد: اما موضوع تأسیسات آسیبدیده، همانگونه که پیشتر نیز توضیح داده شده، مسئلهای متفاوت است؛ زیرا اساساً دراینخصوص هیچ شیوهنامه و سازوکار مشخصی وجود ندارد. دلیل آن نیز روشن است؛ چون برای نخستینبار تأسیسات هستهای صلحآمیز یک کشور هدف تعرض نظامی خارجی قرار گرفته است؛ بنابراین تازمانیکه پروتکل مشخصی دراینزمینه تعریف نشود، دراینخصوص معذور هستیم. درمجموع، روند همکاری ما با آژانس براساس تعهدات پادمانی و وفق قانون مصوب مجلس شورای اسلامی و با نظر شورایعالی امنیت ملی مدیریت و اجرا میشود. سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین درخصوص بیانیه دستگاه دیپلماسی در قبال گروههای مسلح کشورهای اروپایی نیز گفت: بیانیهای که ما صادر کردیم، مبتنیبر تصمیم شورایعالی امنیت ملی و براساس قانون مصوب مجلس شورای اسلامی است و ازمنظر حقوق بینالملل نیز برمبنای اصل اقدام متقابل (Countermeasures) تنظیم شده است. وی ادامه داد: مصوبه شورای وزیران اتحادیه اروپا قطعاً مغایر با اصول و قواعد بنیادین حقوق بینالملل و نیز منشور ملل متحد بود. ایناقدام، بیتردید ناموجه و مصداق برچسبزنی به بخشی از نیروهای مسلح رسمی یک کشور است؛ اقدامی که تحتهیچشرایطی و به هیچ بهایی مجاز نیست. بقائی افزود: اقدامی که ما انجام دادیم، درپاسخبه همان اقدام غیرقانونی صورت گرفت. افزونبر پیامدهای سیاسی و حقوقی مترتب بر آن تصمیم، بدیهی است ازاینپس حضور نیروهای انتظامی کشورهای عضو اتحادیه اروپا در منطقه پیرامونی خلیجفارس با تلقی متفاوتی مواجه خواهد شد؛ چراکه بهعنوان نیروهای تروریستی تلقی میشوند و اینموضوع آثار و پیامدهای خاص خود را بههمراه خواهد داشت. سخنگوی وزارت امور خارجه درخصوص اظهارات استیو ویتکاف دررابطهبا عدم تسلیمپذیری ایرانیها و اینکه اطمینان از کجا نشاءت میگیرد، گفت: این اطمینان از اعتماد به حقانیت خود، ریشه در تاریخ و تمدن فرهنگی ایران دارد؛ چراکه اساساً واژه «تسلیم» در فرهنگ و ادبیات ایرانیان جایگاهی ندارد و ما هرگز چنین کلیدواژهای را نپذیرفتهایم. منش و کنش ایرانیان نیز نشان داده است که با تسلیم میانهای ندارند. خواست ملت ایران، بهویژه در این ۴۷ سال، عزت، استقلال و احترام به حرمت تمامیت سرزمینی و حاکمیت ملی ایران بوده است. وی ادامه داد: ازمنظر حقوق بینالملل نیز اساساً سخنگفتن از «تسلیم» با اصول و قواعد بنیادین این نظام حقوقی مغایر است. کشورها در شرایط برابر و برپایه اصل حاکمیت برابر، عضو سازمان ملل متحد هستند و هرگونه تعامل باید براساس درک متقابل و پذیرش برابری حاکمیت دولتها صورت گیرد. بقائی افزود: لذا، ملتی که تصمیم گرفته است برای عزت خود هزینه بدهد و برای حفاظت از استقلال و تمامیت سرزمینی خویش فداکاری کند، بیتردید دراینمسیر ثابتقدم خواهد ماند. سخنگوی وزارت امور خارجه درخصوص شرایط ایران برای اجرای پروتکل الحاقی و اینکه آیا پذیرش اجرای این پروتکل شامل اجازه بازدید از تأسیسات بمبارانشده نیز میشود، گفت: پروتکل الحاقی را ما در زمان اجرای برجام بهصورت داوطلبانه اجرا میکردیم؛ بنابراین دراینزمینه دارای تجربه هستیم. قاعدتاً چنین تصمیمی و چنین اجرای داوطلبانهای، در ازای امتیازهایی خواهد بود که در حوزههایی ازجمله رفع تحریمهای اقتصادی درنظر گرفته میشود. ازاینرو، اصل موضوع هم مسبوقبهسابقه است و هم ابزاری برای اطمینانبخشی بیشتر نسبت به ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای ایران بهشمار میرود. سخنگوی وزارت امور خارجه درپاسخبهاینکه «باتوجهبه ادعای هدفمند برخی رسانههای داخلی و خارجی مبنیبر وجود دوگانگی در مدیریت مذاکرات هستهای و رقابت میان دبیرخانه شورایعالی امنیت ملی و وزارت امور خارجه و بادرنظرگرفتن دستور رئیسجمهور مبنیبر مسئولیت وزیر امور خارجه دراینپرونده، بهصورت شفاف توضیح فرمایید که ساختار تصمیمگیری و تقسیم مسئولیتها دراینحوزه بهچهصورت است» گفت: اینموضوع روشن است. درخصوص موضوع هستهای، همانند گذشته، ما براساس تصمیماتی که در سطح شورایعالی امنیت ملی اتخاذ میشود، عمل میکنیم. بدیهی است تمامی دستگاههای ذیمدخل، هم در حوزه هستهای ازجمله سازمان انرژی اتمی و هم در حوزههای اقتصادی مرتبط با رفع تحریمها، دراینفرآیند مشارکت دارند و دیدگاهها و نظرات کارشناسی و تخصصی خود را تدوین و ارائه میکنند. درنهایت، تصمیمگیری در سطح شورایعالی امنیت ملی انجام و ابلاغ میشود و وزارت امور خارجه نیز بر همان اساس اقدامات خود را پیگیری میکند.