گزارش
نقشه‌راه آهنگسازی در ایران؛ هویت گم‌شده میان سنت و مدرنیته
نشست علمی و تخصصی آهنگسازی در موسیقی ایران از خالقی تا امروز به‌همت دبیرخانه چهارمین جایزه ملی استاد روح‌الله خالقی در خانه موسیقی تهران برگزار شد. دراین‌رویداد، پژوهشگران مطرح به بررسی چالش‌های هویت، سنت و نوآوری در آهنگسازی معاصر پرداختند. به‌گزارش روابط‌عمومی چهارمین جایزه ملی آهنگسازی استاد خالقی؛ این‌نشست با حضور پرشور اهالی هنر، دانشجویان و علاقه‌مندان جدی موسیقی در خانه موسیقی تهران برگزار شد. دراین‌برنامه، سخنرانان برجسته از زوایای گوناگون تاریخی، فلسفی، نظری و موزیکولوژیک به کالبدشکافی این هنر پرداختند. در ابتدای این‌نشست تخصصی، دکتر محمدرضا عزیزی، آهنگساز و پژوهشگر موسیقی، به ایراد سخنرانی پرداخت. وی با تاکید بر ضرورت بازخوانی عمیق جایگاه روح‌الله خالقی فراتر از یک چهره صرفاً تاریخی، به بررسی نسبت میان سنت، نوآوری و جریان‌های معاصر آهنگسازی پرداخت. زیزی با مرور کارنامه درخشان خالقی در حوزه‌های ارکستراسیون، آموزش، پژوهش و نهادسازی، دغدغه اصلی این استاد بزرگ را ایجاد یک گفت‌وگوی سازنده میان سنت موسیقی ایرانی و امکانات نوین آهنگسازی دانست. وی تصریح کرد که این چالش همچنان پیش‌روی آهنگسازان نسل امروز قرار دارد. این پژوهشگر در بخش مهمی از سخنان اشاره کرد: خالقی را نباید معیارِ شبیه‌شدن دانست؛ او را باید معیارِ پرسیدن دانست. وی درپایان، مسیر از خالقی تا امروز را نه یک خط مستقیم تاریخی، بلکه حرکتی پویا از یک پرسش به پرسش دیگر توصیف کرد که در آن مفاهیمی چون هویت و ارکستراسیون همچنان برای نسل جدید گشوده است. در ادامه برنامه، استاد آروین صداقت‌کیش ازمنظر فلسفی به تعریف دقیق هویت آهنگساز و فرآیند خلق اثر در موسیقی کلاسیک ایرانی پرداخت. وی با تحلیل اندیشه‌ها و آثار ماندگار روح‌الله خالقی، نسبت میان مفهوم مدرن آهنگسازی، سنت‌های بومی و تفکر موسیقایی در ایران را مورد واکاوی قرار داد. بعد دکتر سپهر سراجی با ارائه بخش‌هایی از کتاب و پژوهش ارزشمند خود باعنوان آهنگسازی در موسیقی کلاسیک ایرانی؛ گفتمان‌ها و مسئلهٔ هویت، مبانی نظری این‌حوزه را تشریح کرد. وی به تحولات گفتمان‌های آهنگسازی معاصر پرداخت و بر اهمیت ابزارهایی چون چندصدایی، هارمونی و کنترپوان در خدمت هویت فرهنگی و نوآوری هنری تاکید کرد. در بخش پایانی سخنرانی‌ها، محمدعلی مرآتی (پژوهشگر و موزیکولوگ) از دیدگاه واژه‌شناسی و موزیکولوژی به کالبدشکافی واژه آهنگسازی پرداخت. وی ابعاد اصطلاح‌شناختی این فرآیند را در بسترهای مختلف موسیقی ایران تحلیل کرد و تفاوت‌های ساختاری آن‌را موردبررسی قرار داد. پایان‌بخش این رویداد علمی، برگزاری یک جلسه پرسش‌وپاسخ پرشور میان حاضران و اساتید بود که طی آن به دغدغه‌های دانشجویان پاسخ داده شد. درنهایت، با اهدای لوح تقدیر از سخنرانان تجلیل به‌عمل آمد تا گامی مؤثر درجهت تبیین چشم‌انداز آهنگسازی معاصر ایران برداشته شود.