جنگ علیه ایران؛ کاتالیزور شکست جمهوری‌خواهان
تجاوز نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران در ۹ اسفندماه ۱۴۰۴ افزون‌بر پیامدهای انسانی و منطقه‌ای، پیامدهای سیاسی سنگینی برای ترامپ و حزب جمهوری‌خواه به‌همراه آورد. شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای نوامبر ۲۰۲۶ و ازدست‌رفتن کنترل هر دو مجلس، جنگ ایران را از یک پرونده امنیت ملی به مسئله‌ای تعیین‌کننده در معادلات داخلی آمریکا تبدیل کرد؛ مسئله‌ای که اکنون در قلب یک شکاف عمیق درون جنبش حامی ترامپ قرار دارد. به‌گزارش شهاب شهسواری علویجه (ایرنا)؛ بسیاری از رهبران حزب جمهوری‌خواه براین‌نکته اتفاق‌نظر دارند که جنگ ایران یکی از عوامل اصلی شکست در انتخابات میان‌دوره‌ای بود. رئیس‌جمهوری آمریکا پس از انتخابات، نقش جنگ را پذیرفت و گفت: «فکر کنم تاحدزیادی درست است؛ چون بنزین را اندکی بالا برد!» او اما بر درستی تصمیمش برای آغاز جنگ پافشاری کرد و گفت: «البته اگر دوباره مجبور شوم، باز انجامش می‌دهم!»
جی‌دی ونس (معاون رئیس‌جمهور آمریکا) موضعی صریح‌تر گرفت و در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «دلیلی که باختیم، جنگ بود. خود رئیس‌جمهور دیشب همین را گفت.» ونس تأکید کرد بسیاری از رأی‌دهندگانی که در انتخابات ۲۰۲۴ به ترامپ و او رأی داده بودند، در ۲۰۲۶ به دموکرات‌ها روی آورده‌اند و جنگ ایران عامل اصلی این جابه‌جایی بوده. داده‌های نظرسنجی‌های پای صندوق رأی این تحلیل را تقویت می‌کند: برپایه این نظرسنجی‌ها، حدود ۷۴درصد رأی‌دهندگان جنگ ایران را عامل «حیاتی» یا «عمده» رأی خود به کنگره دانستند و ۶۲ درصد استفاده از نیروی نظامی علیه ایران را تصمیم اشتباه خواندند. تریتا پارسی (معاون اجرایی اندیشکده مؤسسه کویینسی و تحلیلگر مسائل خاورمیانه) نیز در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «این دموکرات‌ها نبودند که انتخابات میان‌دوره‌ای را بردند، بلکه ایران بود». افزایش قیمت سوخت و تورم، مهم‌ترین کانال اثرگذاری جنگ بر رفتار انتخاباتی رأی‌دهندگان بود. تجاوز نظامی مشترک آمریکا و اسرائیل در اسفند ۱۴۰۴، بازار جهانی نفت را وارد بحرانی کرد که قیمت بنزین را به یادآور دائمی تصمیم ترامپ برای ورود به جنگ تبدیل ساخت. برای رأی‌دهندگان آمریکایی، جنگ دیگر صرفاً یک بحث امنیت ملی در قاره دیگر نبود؛ گرانی بنزین، فشار تورمی و احساس ورود دوباره واشنگتن به یک «جنگ بی‌پایان» به مسئله‌ای روزمره و تعیین‌کننده در صندوق رأی تبدیل شد. سینا طوسی (پژوهشگر ارشد غیرمقیم مرکز سیاست بین‌الملل واشنگتن) درگفت‌وگوبا رویترز درباره وضعیت ترامپ گفت: «او اکنون در بن‌بست است: تشدید تنش راه روشنی به‌سمت پیروزی ندارد و ریسک خراب‌ترکردن ریاست‌جمهوری‌اش را در‌پی دارد درحالی‌که دیپلماسی راه خروج بالقوه‌ای فراهم می‌کند». طوسی هشدار داد که ادامه تشدید می‌تواند به تلافی گسترده ایران، اختلال بیشتر در اقتصاد جهانی و افزایش نارضایتی درون حزب جمهوری‌خواه بینجامد. شکاف درون جنبش بازگشت عظمت آمریکا (MAGA) صرفاً پس از انتخابات آغاز نشد. استعفای مارجوری تیلور گرین از کنگره در پایان ۲۰۲۵ نشان داد بخشی از حامیان سابق ترامپ، سیاست خارجی او را خلاف وعده «اول آمریکا» می‌دانستند. مارجوری تیلور گرین، نماینده پیشین جمهوری‌خواه جورجیا، در نامه استعفای خود نوشت: «تنها هدف و خواسته من همیشه این‌بوده‌که حزب جمهوری‌خواه را در قبال وعده‌هایش به مردم آمریکا پاسخگو نگه دارم و اولویت را به آمریکا بدهم». گرین حمله به ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه، کمک نظامی به اوکراین، ادامه کمک‌های تسلیحاتی به اسرائیل و کمک مالی به آرژانتین را نشانه‌های فاصله‌گرفتن ترامپ از وعده‌های انتخاباتی‌اش می‌دانست. تاکر کارلسن (مجری و مفسر محافظه‌کار آمریکا) از منتقدان سرسخت جنگ بود. او در مصاحبه‌ای با ای‌بی‌سی‌نیوز جنگ با ایران را «به‌طرز کاملاً حال‌به‌هم‌زن و شیطانی» توصیف کرد و ترامپ را متهم کرد عنصر بنیادین جنبش بازگشت عظمت آمریکا، یعنی «اول آمریکا» را رها کرده است. جو کنت (مدیر پیشین مرکز ملی مبارزه با تروریسم آمریکا) نیز در نامه استعفای خود نوشت: «ایران تهدید فوری‌ای برای آمریکا نداشت.» کنت تصریح کرد مقام‌های ارشد اسرائیلی و افراد بانفوذ در رسانه‌های آمریکا کمپینی از اطلاعات نادرست به‌راه انداخته‌اند که «شعار اول آمریکا» ترامپ را تضعیف کرده و او را به جنگ کشانده. پس از شکست انتخاباتی، دو روایت رقیب در حزب جمهوری‌خواه شکل گرفت: روایتی که جنگ را نقض وعده‌های انتخاباتی و عامل شکست می‌داند و روایتی که مشکل را نه در آغاز جنگ، بلکه در ناتوانی از پیروزی سریع و کامل می‌بیند. گرین پس از انتخابات حتی فراتر رفت و خواستار کنارگذاشتن ترامپ از حزب شد: «اگر حزب جمهوری‌خواه بخواهد در آینده شانسی داشته باشد، باید ترامپ را از حزب بیرون بیندازد». او نوشت: «باید حرف من و تاکر و دیگرانی را که از ابتدا به شما گفتند، گوش می‌کردید». درمقابل، آری فلیشر (سخنگوی پیشین کاخ سفید در دولت جورج دبلیو بوش) موضع جناح مداخله‌گر را چنین خلاصه کرد: «اگر جنگی را آغاز می‌کنی، باید آن‌را ببری و تمامش کنی؛ وگرنه شروعش نکن». در سطح رهبری حزب جمهوری‌خواه نیز نشانه‌های روشنی از نارضایتی و فاصله‌گیری از سیاست جنگی ترامپ دیده می‌شود. تد کروز (سناتور جمهوری‌خواه از تگزاس) در پادکست خود شکست حزب را «سونامی آبی» و «کتک‌کاری» توصیف کرد و جنگ ایران را مورداشاره قرار داد: «تعرفه‌ها همه‌چیز را گران کرده و جنگ ایران بیش‌ازحد طول کشیده. جنگی که باید کوتاه، قاطع و تمام‌شده باشد». او تأکید کرد: «باید تمام شود و نباید تحت‌هیچ‌شرایطی به رهبران ایران میلیاردهادلار بدهیم». نکته مهم اینکه کروز که خودش از بازهای سنتی و حامی سرسخت اسرائیل بوده، این‌بار از جنگ فاصله گرفته و آن‌را «طولانی‌تر از حد» می‌داند؛ نشانه‌ای روشن از اینکه حتی درون جناح مداخله‌گر هم نارضایتی از ادامه جنگ وجود دارد. استیو بنن (چهره برجسته جنبش بازگشت عظمت آمریکا و مدیر اجرایی پیشین کاخ سفید) پیش‌تر هشدار داده بود که اجازه‌دادن به «دولت پنهان» برای کشاندن آمریکا به جنگ با ایران، «ائتلاف حامی ترامپ را منفجر می‌کند». ران دی‌سانتیس (فرماندار فلوریدا) نیز درگفت‌وگوبا مجری ورزشی استیون ای. اسمیت گفت: «جنگ ایران یک فشار بزرگ، بزرگ روی جمهوری‌خواهان است». او ادامه داد: «برخی از حامیان ما کنار کشیده‌اند چون حس می‌کنند: من نمی‌خواستم جنگ بیشتری در خاورمیانه و حالا درگیر شده‌ایم». دسانتیس ترامپ را متهم کرد با وعده «وارد جنگ‌های خاورمیانه نمی‌شوم» رأی آورده؛ اما اکنون دقیقاً برعکس عمل کرده. فاکس‌نیوز با کنارهم‌گذاشتن اظهارنظرهای کروز، دی‌سانتیس و ونس درخصوص شکست در انتخابات، تأکید کرده است که رقابت‌های درون‌حزبی برای انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ خیلی‌زود شروع شده. نیوت گینگریچ (رئیس پیشین مجلس نمایندگان آمریکا و چهره شاخص حزب جمهوری‌خواه) نیز در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «مقیاس شکست جمهوری‌خواهان آن‌قدر بزرگ است که رقابت برای نامزدی ریاست‌جمهوری حزب را کاملاً باز می‌کند». شکست انتخاباتی ترامپ را در انتخاب سخت قرار داده است: توافق و خروج از جنگ ازطریق مذاکره یا تشدید نظامی برای «تمام‌کردن کار». رویترز این‌وضعیت را چنین توصیف کرده است: «ترامپِ تضعیف‌شده با انتخابی میان خروج از جنگ با مذاکره و تشدید تنش پرخطرتر روبه‌روست». علی واعظ (مدیر پروژه ایران در اندیشکده گروه بین‌المللی بحران) درگفت‌وگوبا سی‌ان‌ان گفت: «جنگ ایران به بار سیاسی تبدیل شده و او را در انتخابی سخت گذاشته: توافقِ حفظ آبرو و اعلام پیروزی، یا اصرار بر راهکار نظامی برای بازپس‌گیری ابتکارعمل!» وی هشدار داد: «خطر این‌است‌که رئیس‌جمهوری که در صندوق رأی تضعیف شده، ممکن است در میدان نبرد دنبال رستگاری بگردد». برایان هاگرتی (تحلیلگر پیشین ارشد سیا) گفت: «دلیل خوبی‌ست تصور کنیم ترامپ شاید باتوجه‌به‌اینکه آسیب سیاسی واردشده، کمتر مهار شود». رویترز به‌نقل‌از منابع نزدیک محافل حکومت‌های خلیج‌فارس نوشت که ترامپ ممکن است باور کند «دیگر ازنظر سیاسی چیزی برای ازدست‌دادن ندارد» و احتمال دارد بر سر ایران دوبرابر سخت‌تر بایستد و به حمله اقدام کند. مجله تایم در تحلیل خود نوشت که نتایج انتخابات «تضمینی برای حل زود جنگ نیست» و ترامپ همچنان می‌تواند گزینه تشدید نظامی را روی میز نگه دارد. تناقض اصلی ترامپ این‌است‌که او هم‌زمان خود را وارث دو میراث می‌داند: میراث «معامله‌گر بزرگ» که باید جنگ‌ها را تمام کند و میراث «رهبری که ایران را شکست داد»؛ اما جنگ ایران این دو را درتضاد قرار داده است. در سخنرانی آغاز دوره دوم خود، ترامپ گفته بود موفقیتش با «جنگ‌هایی که واردشان نمی‌شویم» سنجیده خواهد شد؛ اما جنگ ایران ماه‌هاست ادامه دارد و هزینه اقتصادی و سیاسی آن برای حزب جمهوری‌خواه ملموس شده است. این تناقض دقیقاً همان‌چیزی است که جناح ضدجنگ را تقویت کرده است: برای ونس، گرین، کارلسن و کنت، ادامه جنگ نه «قدرت» بلکه نقض اصلی‌ترین وعده ترامپ به پایگاه خود است. دونالد ترامپ باید انتخاب کند: بازگشت به دیپلماسی و وعده‌های اصلی‌اش درباره پایان جنگ بی‌پایان یا تشدید نظامی برای حفظ میراثی که هرروز گران‌تر و پرریسک‌تر می‌شود. تحلیلگران بر سر احتمال هریک‌از دو راه اختلاف؛ اما بر یک نکته اتفاق‌نظر دارند: جنگ ایران دیگر نه یک مسئله حاشیه‌ای که تعیین‌کننده‌ترین آزمون سیاست خارجی و میراث ترامپ در دوسال آخر ریاست‌جمهوری اوست. مذاکراتی که تابستان متوقف شده بود، اخیراً ازطریق میانجی‌گری قطر از سر گرفته شده و مقام‌های ایرانی پیشنهادهایی را دراختیار میانجی‌ها قرار داده‌اند؛ بااین‌حال، هیچ تضمینی برای پایان سریع جنگ وجود ندارد.