خط قرمز
رصد هوشمند اراضی؛ راهکار مهار زمینخواری
ابراهیم پیرزادیان (جانشین و معاون فنی یگان حفاظت سازمان منابعطبیعی و آبخیزداری) باتأکیدبر ضرورت عبور از شیوههای سنتی درمقابلهبا تخریب، تصرف و تغییرکاربری غیرمجاز اراضی منابعطبیعی، گفت: مقابله مؤثر با زمینخواری، نیازمند شناسایی سریع و هوشمند تغییرات در عرصه منابعطبیعی و اتصال دادههای مکانی، ثبتی، حقوقی و حفاظتی است. دراینچارچوب، اطلاعات حاصل از تصاویر ماهوارهای و پایشهای مستمر میتواند در کنار سوابق ثبتی، اطلاعات موجود در پنجره واحد مدیریت زمین و گزارشهای گشت و مراقبت، یک تصویر جامع و قابلاتکا از وضعیت اراضی کشور ایجاد کند. بهگزارش برنا؛ وی بااشارهبه ضرورت تشکیل مرکز تخصصی تحلیل تصاویر ماهوارهای و دادههای اراضی در ساختار نظام حفاظت منابعطبیعی تصریح کرد: این مرکز باید با بهرهگیری از کارشناسان متخصص در حوزههای سنجشازدور، GIS، امور ثبتی، حقوق اراضی و حفاظت منابعطبیعی، تغییرات مشکوک را بهصورت مستمر شناسایی، تحلیل، اولویتبندی و برای اقدام قانونی به واحدهای ذیربط ارجاع دهد. وی ادامه داد: در مدل پیشنهادی، تصاویر ماهوارهای صرفاً ابزار مشاهده نیستند، بلکه باید بهعنوان یکی از ارکان سامانه هشدار و کشف زودهنگام تخلفات مورداستفاده قرار گیرند. شناسایی تغییرات پوشش و کاربری زمین، ایجاد سازههای جدید، راهگشایی، خاکبرداری، دیوارکشی، تفکیک و قطعهبندی مشکوک اراضی و سایر نشانههای تصرف باید بهصورت مکانی و زمانمند تحلیل شود. بعد، تطبیق تغییرات شناساییشده با سوابق ثبتی و اطلاعات پنجره واحد زمین است تا مشخص شود تغییر ایجادشده دارای مجوز قانونی بوده یا ناشی از تخلف، تصرف یا تغییرکاربری غیرمجاز است. بعد گزارشهای گشت و مراقبت، گزارشهای مردمی، اطلاعات پروندههای حفاظتی و سوابق قضایی باید به این زنجیره اطلاعاتی متصل شود. خروجی چنین مرکزی نباید صرفاً یک گزارش آماری باشد؛ باید به پرونده عملیاتی هوشمند زمینخواری تبدیل شود که درآنموقعیت دقیق عرصه، سابقه مالکیتی و ثبتی، نوع تغییرات، تصاویر قبل و بعد، مستندات حفاظتی، وضعیت حقوقی و اقدامات انجامشده قابلمشاهده و پیگیری باشد.