ذره‌بین
سرنوشت آتش‌بس غزه پس از یک‌سال
یک رسانه عربی بااستنادبه نظر کارشناسان نوشت: با وجود گذشت یک‌سال از اعلام توافق آتش‌بس در نوار غزه، شواهد و قرائن نشان می‌دهند نه‌تنها اجرایی‌شدن آن باتوجه‌به شانه‌خالی‌کردن تل‌آویو از تعهدات خود با مانع روبه‌روست؛ بلکه افق مشخصی دراین‌زمینه وجود ندارد. به‌گزارش ایرنا (از پایگاه خبری-تحلیلی «العربی الجدید»)؛ یک‌سال پس از توافق آتش‌بس، وضعیت در نوار غزه نشان نمی‌دهد شرایط به مرحله گذار پس از جنگ رسیده است. درست است که این توافق بمباران گسترده دوساله را متوقف کرد اما راه را برای اجرای کامل مفاد موردنظر یا آغاز یک روند سیاسی و بازسازی پایدار در نوار غزه هموار نکرده است.
یک‌سال پس از توافق که در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵ (۱۵ مهر ۱۴۰۴) با نظارت مصر، قطر و ترکیه و با ضمانت آمریکا به‌اجرا درآمد، نقض آن توسط رژیم اسرائیل ادامه دارد و این رژیم به حملات، عملیات ترور و اعمال محدودیت در کمک‌رسانی به نوار غزه ادامه می‌دهد. این درحالی است که پرونده‌های خروج کامل رژیم اسرائیل از نوار غزه، بحث مربوط به سلاح، بازسازی و ترتیبات مدیریت این‌منطقه همچنان مسکوت مانده است. مقامات فلسطینی در نوار غزه می‌گویند که نقض تقریباً روزانه آتش‌بس ازسوی رژیم اسرائیل ادامه داشته است و داده‌های آن‌ها نشان می‌دهد که از زمان اعلام آتش‌بس در یک‌سال‌پیش تاکنون، 1467 فلسطینی شهید و بیش از 5000نفر زخمی شده‌اند و آتش‌بس، بیش از 5300بار توسط تل‌آویو نقض شده؛ پس دوران یک‌ساله پس از آتش‌بس را نمی‌توان دوران صلح دانست زیرا نوار غزه همچنان در شرایط استثنایی انسانی و امنیتی قرار دارد و تفاهم‌های سیاسی نیز هنوز به گام‌های تدریجی و مداوم برای پایان‌دادن به اثرات جنگ تبدیل نشده‌اند. حتی با کاهش شدت حملات درمقایسه‌با دوران جنگ تمام‌عیار، حملات مداوم و محدودیت‌های اعمال‌شده بر تردد شهروندان فلسطینی در نوار غزه و محدودیت در امدادرسانی انسانی به آن‌ها، وضعیت را (به‌ویژه با نزدیک‌شدن به زمستان و افزایش خطر سیل و فروپاشی ساختمان‌های آسیب‌دیده) ناپایدار نگاه داشته. «فراس یاغی» تحلیلگر سیاسی فلسطینی گفت: تصورات بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر رژیم اسرائیل بر حذف محور مقاومت بنا شده بود و فکر می‌کرد که تحقق چنین امری به او اجازه خواهد داد که بعداً از تعهدات خود در توافق آتش‌بس غزه شانه خالی کند و شروط جدیدی را در نوار غزه اعمال و درراستای کوچاندن ساکنان آن گام بردارد اما تحولات منطقه‌ای برخلاف انتظارات نتانیاهو و حکومتش پیش رفت زیرا رژیم اسرائیل بدون دستیابی به پیروزی قاطع نظامی یا سیاسی، درگیر جنگ‌های متعددی شد. وی افزود: نتانیاهو از همان آغاز جنگ اعلام کرد که اهدافش دستیابی به «پیروزی مطلق» و حذف مقاومت فلسطین است. بااین‌حال، این اهداف آن‌طورکه او می‌خواست محقق نشدند زیرا حماس و مقاومت همچنان در نوار غزه حضور دارند. «تیسر محیسن» تحلیلگر سیاسی فلسطینی نیز به العربی الجدید گفت: دوره پس از توافق آتش‌بس باید شاهد تکمیل تمهیدات لازم برای اجرای آن و پایبندی طرفین به مفاد آن می‌بود و بدین‌ترتیب، گذار روان به مرحله پس از جنگ تضمین می‌شد اما نقض‌های مداوم آتش‌بس ازسوی رژیم اسرائیل مانع از اجرای توافق‌شده و نوار غزه را از الزامات این‌مرحله جدید بسیاردور کرده. وی درمورد ارزیابی خود از مرحله آینده، بعید دانست که انتخابات پیش‌روی «کنست» (پارلمان) رژیم اسرائیل عامل تعیین‌کننده‌ای در تغییر وضعیت نوار غزه یا توقف نقض آتش‌بس ازسوی رژیم اسرائیل باشد. این تحلیلگر گفت: نحوه برخورد رژیم اسرائیل با نوار غزه امری فراتر از تغییرات سیاسی و تغییر چهره‌های حاکم دراین‌رژیم است و هر تغییر در کابینه رژیم اسرائیل لزوماً به‌معنای تغییر در سازوکارهای به‌کارگرفته‌شده در قبال نوار غزه نیست. وی افزود: تغییر این‌وضعیت مستلزم تغییر در رویکرد اسرائیل و نه‌فقط نتایج انتخابات است. به‌تازگی 100 سازمان بین‌المللی امدادرسانی و حقوق‌بشری ازجمله عفو بین‌الملل، آکسفام، سازمان امدادرسانی اسلامی، شورای پناهندگان نروژ، شورای پناهندگان دانمارک، سازمان کمک‌رسانی بین‌المللی کاریتاس، سازمان صلح سبز بین‌المللی و کمک‌های پزشکی به فلسطینی‌ها، در بیانیه مشترکی تأکید کردند که نباید تحت‌پوشش توافق آتش‌بس قتل و محرومیت در نوار غزه عادی‌سازی شود. سازمان اسپانیایی «آکسفام اینترمون» دراین‌بیانیه مشترک اعلام کرد که رژیم اسرائیل درطول ۳۶۵روز از زمان آغاز آتش‌بس در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵، بیش از 1400 فلسطینی را در غزه شهید کرده است. دراین‌بیانیه آمده است که نیروهای رژیم اسرائیل روزانه به شهید و زخمی کردن فلسطینی‌ها ادامه می‌دهند و محدودیت‌های اعمال‌شده این رژیم بر ورود کمک‌ها، تجهیزات و مصالح ساختمانی به نوار غزه مانع از بهبودی خانواده‌ها می‌شود. بیش از دومیلیون‌نفر به سرپناه نیاز دارند و ۱.۴میلیون‌نفر با سطح بحرانی گرسنگی روبه‌رو هستند، درحالی‌که هیچ بیمارستانی دراین‌بخش با ظرفیت کامل فعالیت نمی‌کند. این سازمان‌ها بااستنادبه گزارش کمیسر عالی حقوق‌بشر سازمان ملل متحد به آمار شهدای باقیمانده در زیر آوارها در نوار غزه اشاره و اعلام کردند تقریباً ۱۰هزار فلسطینی هنوز زیر آوارها هستند. دراین‌ارتباط، مدیرعامل سازمان «کودکان را نجات دهید» گفت که از زمان اعلام آتش‌بس تقریباً هرروز یک کودک شهید شده است. وی تأکید کرد که تازمانی‌که کودکان شهید می‌شوند و خانواده‌ها قادر به بازسازی زندگی خود نیستند، آتش‌بس معنا ندارد. جنبش حماس ۱۷ مهر ۱۴۰۴ با صدور بیانیه‌ای رسماً دستیابی به توافق پایان جنگ در نوار غزه و تبادل اسرا را اعلام کرد اما ارتش رژیم صهیونیستی با وجود ادعای اجرایی‌شدن آتش‌بس در نوار غزه، همچنان به حملات با نقض آتش‌بس ادامه می‌دهد. تجاوز رژیم صهیونیستی به نوار غزه با حمایت آمریکا علاوه‌بر نسل‌کشی فلسطینی‌ها، ویرانی گسترده‌ای بر جای گذاشت که منجر به نابودی ۹۰درصد زیرساخت‌های نوار غزه شده و سازمان ملل هزینه بازسازی این خسارت‌ها را حدود ۷۰میلیارددلار برآورد کرده است.