ادامه بحران بردهداری نوین در کارگاههای جام جهانی قطر ۲۰۲۲
برگزاری جام جهانی در گورستان کارگران مهاجر!
جام جهانی فوتبال ۲۰۲۲، بیستودومین جامجهانیست که میزبانی آن را کشور قطر برعهده خواهد داشت. مسابقات بین ماههای ژوئن و ژوئیه سال ۲۰۲۲ بین ۴۸ تیم که شامل تیم میزبان هم هست، برگزار خواهدشد. این نخستینباری خواهدبود که کشوری عربی از خاورمیانه میزبانی اینمسابقات را برعهده خواهد داشت. فیفا در سال ۲۰۱۰ در شرایطی به میزبانی قطر رای داد که آمریکا، کره جنوبی، ژاپن و استرالیا هم برای میزبانی جام جهانی فوتبال اعلام آمادگی کرده بودند. جدیترین رقیب قطر برای میزبانی مسابقات، استرالیا بود و همگان تا دقایق آخر باتوجه به وسعت کم قطر و شرایط نامطلوب آبوهوایی، شانس استرالیا برای میزبانی را بیشتر میدانستند؛ اما قطر باتوجهبه لابیهای احتمالی خود، ثروت عظیم گازی و رسانههایش، میزبانی اینمسابقات را از استرالیا ربود. نمایندگان فیفا پساز اینانتخاب به دریافت رشوههای کلان ازسوی امیر قطر متهم شدند. باتوجهبه اینکه ماههای برگزاری مسابقات، مصادف با شروع تابستان در اینکشور است و دمای اینمنطقه در اینموقعازسال، دست کم به ۴۰درجهسانتیگراد میرسد، پیشنهادهایی برای برگزاری مسابقات در فصل زمستان صورت گرفت؛ اما باتوجهبه تداخل با لیگهای اروپایی، چندان مورداستقبال واقع نشد. میزبانان ایندوره از بازیها تعهد دادهاند از تکنولوژیهای مدرن، جهت کاهش دمای ورزشگاهها برای رفاه حال حاضران استفاده میکنند؛ بنابر ایناظهارنظر، اینتکنولوژی میبایست دمای ۴۳ درجهای هوا در ورزشگاهها را، تا ۱۹درجه سانتیگراد تقلیل دهد. ازسویدیگر، تحقیقات MOS نشان میدهد که قطر نزدیک به ۱۷میلیارد و ۲۰۰میلیونپوند بهصورت مستقیم و غیرمستقیم برای بهدستآوردن اینعنوان خرج کرده است. اکثر اینپولها بهصورت سرویسهایی نظیر سفارش هواپیما، یک باشگاه فوتبال، قراردادهای اسپانسرینگ زمین و بقیه مستغلات بوده است. سپ بلاتر؛ رئیس فدراسیون بینالمللی فوتبال در می ۲۰۱۴ اعلام کرد که تصمیم فیفا در برگزاری جام جهانی فوتبال سال ۲۰۲۲ در قطر کاری اشتباه بوده است. وی تأکید کرد که بازی در دمای بسیار بالای تابستان قطر ممکن نیست. او درمورد دلایل این تصمیم اشتباه توضیحی نداد و اتهام دریافت رشوه برای انتخاب قطر را نیز با قطعیت رد کرد. بلاتر مدعی شد که زمان رایگیری در فیفا به میزبانی قطر رای منفی داده است. بهاینترتیب معلوم نیست چه کسانی در سال ۲۰۱۰ به قطر رای دادهاند. روزنامه دیلی میل انگلیس نیز در ۲۷ آوریل ۲۰۱۵ (هفتم اردیبهشت ۱۳۹۴) در گزارشی جامع، زوایای پنهان نحوه گرفتن میزبانی جام جهانی از سوی قطر را برملا کرد. بههرروی تغییری در میزبانی قطر ایجاد نشده و ماههاست که مسئولان اینکشور مشغول انجام تدارکات لازم برای برگزاری این مسابقات هستند؛ اما یکیاز مسائل مهمی که اینروزها سروصدای زیادی بهپا کرده شرایط کارگرانیست که در اینکشور برای آمادهسازی ورزشگاهها، کمپها و ... درحال کار هستند. برهمیناساس، در هفتههای اخیر، سازمانهای حقوق بشر برای چندمینبار به وضعیت وخیم کارگران مهاجر در قطر اعتراض و درخواست کردند که به وضعیت آنها رسیدگی شود، این درحالیست که تاکنون کارگران زیادی جان خود را از دست دادهاند و اینروند همچنان ادامه دارد. بهگزارش ایسنا، چندیپیش سازمانهای حقوق بشر برای چندمینبار از فیفا درخواست کردند که به شرایط کارگران مهاجر در قطر رسیدگی کند. قطر که میزبانی جام جهانی ۲۰۲۲ را کسب کرده چند سالیست درحال آمادهکردن زیرساختها برای برگزاری اینمسابقات است. این درحالیستکه دراینچندسال میلیونها کارگر کشورهای خود را به مقصد قطر ترک کردهاند تا درآمد بیشتری کسب کنند. بااینوجود پشت پرده ساختوسازهای جام جهانی ۲۰۲۲ قطر بهزعم کارشناسان حقوق بشر، بیشتر شبیه بردهداریست تا کار در یک فضای امن. بسیاری از کارگران مهاجر در قطر به امید آیندهای بهتر برای خانوادههای خود کشورشان را ترک کردهاند؛ اما شرایطی که در قطر با آن مواجه شدهاند با آنچه که پیشبینی میکردند، متفاوت بوده است. غالبا به اینکارگران در ابتدا پول بیشتری پیشنهاد میشود که در واقع نیمیاز آن پول ماهانه به دستشان میرسد. قراردادهای سختی که اینکارگران امضاء میکنند، قابل فسخ نیست و آنها غالبا نمیتوانند تا پایان قرارداد خود قطر را ترک کنند. بهاینترتیب کارگران مهاجر در قطر زمانیکه قراردادهای خود را امضاء میکنند، خود را در وضعیتی مییابند که از آنها کار بیشازحد کشیده میشود و راهی برای بازگشت ندارند. کار ۱۲ساعته، ششروز در هفته، خواب برروی تختخوابهای خراب، شرایط اولیه کار در کارگاههای جام جهانی ۲۰۲۲ است. بسیاریاز کارگران تا ششماه حقوق خود را دریافت نمیکنند و دراینشرایط حتی نمیتوانند زندگی آزاد و راحتی در قطر داشته باشند. در سالهای اخیر که تعداد مهاجران خارجی در قطر زیاد شده است، مردم اینکشور با ترس اینکه نتوانند خارجیها را کنترل کنند، زندگی میکنند. درحال حاضر، قطر ۲.۶میلیوننفر جمعیت دارد که ۹۰درصد آن خارجی هستند. بنابراین دولت تلاش کرده است تا تدابیر امنیتی بیاندیشد. خارجیهای کارگر نمیتوانند در برخی از مراکز شهر وارد شوند و اینمکانها برای آنها ممنوع است. ماموران امنیتی که مسلح هستند از اینمکانها حفاظت میکنند و با افرادی که ظاهری شبیه به تبعههای جنوب آسیا دارند، برخورد میکنند. مهاجران حتی نمیتوانند در برخی از مناطق شهر زندگی کنند. بدینترتیب درپنجسال اخیر، اینکشور برای برگزاری جام جهانی ۲۰۲۲ که بزرگترین جشن فوتبالی جهان است، سلاحهای خود را به روی مهاجران خارجی گشوده است. این تنها یکجنبه از شرایط سخت کار در کارگاههای مربوط به جام جهانی ۲۰۲۲ است. آمار مرگومیر بالای کارگران خارجی مسئلهای نگرانکنندهتر است که باعث شده بارها سازمانهای حقوق بشر به دولت قطر و به فیفا شکایت کنند. اینسازمانها معتقدند که جام جهانی ۲۰۲۲ بر روی گور بسیاریاز کارگران بنا میشود. بااینحال دولت قطر همواره اینمسئله را رد کرده و بهانههای مختلفی از جمله دلایل ناشناخته یا دلایل طبیعی برای مرگ کارگران تراشیده است. آمارها نشان داده است که هرساله، هزار کارگر خارجی در قطر جان خود را از دست میدهند و اینرقم تا سال ۲۰۲۲ به هفتهزارنفر میرسد. مسئله دیگری که توجه رسانهها را به خود جلب کرده است، این است که کارگران مهاجر در قطر ممنوعالمصاحبه هستند. سال گذشته در ماه مارچ، یک کارگر نپالی با خبرنگار سازمان ملل مصاحبه کرد که بلافاصله بعدازآن اخراج شد و به زندان افتاد. فیفا در مقابل انتقادهایی که بارها ابراز شده، واکنشهایی داشته است. اینفدراسیون پیشازاین در بیانیهای اعلام کرد که تمام تلاش خود را میکند تا حقوق کارگرانی که در کارگاههای جام جهانی کار میکنند، حفظ شود. فیفا همچنین در سال ۲۰۱۴ تلاش کرد تا استانداردهای خاصی برای کار در کارگاههای جام جهانی وضع کند؛ اما فعالان حقوق بشر معتقدند که مسئولان بهویژه روسای فیفا عملکرد قاطعانهای دراینزمینه ندارند و پروژه جام جهانی ۲۰۲۲، یک پروژه شکست خورده است